میدی کنترلر نویشن Novation Launchkey 37 MK3

اگر دنبال یک کنترلر میدی جمع‌وجور اما پرکاربرد هستید که هم برای آهنگ‌سازی روزمره جواب بدهد و هم در سفر و اجرای زنده همراهتان باشد، Launchkey 37 MK3 یکی از گزینه‌هایی است که این روزها زیاد شنیده می‌شود. نسل سوم خانواده‌ی Launchkey نویشن، در کنار نسخه‌های ۲۵، ۴۹ و ۶۱ کلیدی، یک مدل ۳۷ کلیدی هم به بازار داد که دقیقاً جایی بین کوچکی و کاربردی‌بودن ایستاده. در این مطلب نگاهی می‌اندازیم به طراحی، امکانات و تجربه‌ی کار با این کنترلر.

طراحی و کیفیت ساخت

بدنه‌ی این کنترلر با همان زبان طراحی مشکی و مات مشترک بین محصولات نسل Mk3 نویشن ساخته شده و پروفایل نسبتاً باریکی دارد. برخلاف مدل‌های قبلی، چرخ‌های پیچ و مدولاسیون به جای کنار کیبورد، بالای آن قرار گرفته‌اند؛ تصمیمی که طول کلی دستگاه را کوتاه‌تر کرده و شاید در نگاه اول کمی غیرمعمول به نظر برسد، اما در عمل باعث می‌شود این کنترلر جمع‌وجورتر و قابل‌حمل‌تر باشد. با وجود بدنه‌ی پلاستیکی، حس دستگاه هنگام لمس محکم و باکیفیت است و برای استفاده‌ی روزانه در استودیو یا حتی حمل‌ونقل مکرر مناسب به نظر می‌رسد.

کلیدها و پدها

Launchkey 37 MK3 با ۳۷ کلید تمام‌سایز و حساس به سرعت (velocity-sensitive) عرضه می‌شود؛ کلیدهایی که وزنی نیستند اما احساس یکدستی در نواختن آن‌ها وجود دارد و برای نواختن ملودی یا نت‌های آکورد راحت هستند. لبه‌های گرد کلیدها هم یکی از نکات مثبتی است که در تجربه‌ی نواختن حس می‌شود.

در کنار کلیدها، ۱۶ پد RGB با قابلیت حساسیت به سرعت هم روی دستگاه جا خوش کرده‌اند. این پدها برای فینگردرامینگ، پخش نمونه یا لانچ کردن کلیپ در نرم‌افزارهایی مثل Ableton Live عالی کار می‌کنند؛ هرچند در مقایسه با پدهای بزرگ‌تر سری‌های Akai کمی کوچک‌ترند.

کنترل‌ها و رابط کاربری

روی سطح دستگاه هشت دستگیره (knob) قابل تنظیم قرار دارد که برای شکل‌دادن به صداها و افکت‌ها استفاده می‌شوند. یک صفحه‌ی نمایش کوچک هم اطلاعات پارامترها را نشان می‌دهد؛ ابعاد این صفحه کمی محدود است و ممکن است برخی کاربران دوست داشته باشند بزرگ‌تر بود، اما برای کارهای روزمره کفایت می‌کند.

دکمه‌های ترانسپورت (پخش، استاپ، ضبط، لوپ)، ناوبری بین ترک‌ها، دکمه‌های Capture MIDI، کوانتایز، کلیک و آندو، و همچنین دکمه‌های Stop/Solo/Mute و Scene Launch نیز در چیدمانی منطقی روی دستگاه قرار گرفته‌اند. این چیدمان باعث می‌شود در حین کار با یک DAW، نیاز کمتری به رجوع مکرر به ماوس داشته باشید.

حالت‌های خلاقانه: Chord، Scale و Arpeggiator

یکی از نقاط قوت اصلی این کنترلر، حالت‌های آماده‌ی آن برای خلق ایده‌های موسیقایی است:

• حالت Scale کلیدها و پدها را به نت‌های یک گام موسیقایی مشخص محدود می‌کند تا هرگز نت اشتباه ننوازید.
• حالت Chord با سه زیرحالت Fixed، Scale و User، امکان نواختن یک آکورد کامل با فشردن یک کلید را فراهم می‌کند.
• آرپژیاتور داخلی هم ایده‌های ملودیک جدیدی می‌سازد و با ابزارهایی مثل Deviate و Mutate می‌توان الگوهای تولیدشده را جهش داد و به شکل‌های تازه رساند.

نکته‌ی جالب این‌جاست که این حالت‌ها به‌صورت مستقل از کامپیوتر هم کار می‌کنند و از طریق خروجی میدی پنج‌پین می‌توان با آن‌ها سینت‌ها یا گیرهای سخت‌افزاری دیگر را هم کنترل کرد. این ویژگی برای کسانی که دانش تئوری موسیقی محدودی دارند یا به‌دنبال الهام‌گرفتن سریع هستند، بسیار کاربردی است.

سازگاری با نرم‌افزار و DAW

طراحی Launchkey 37 MK3 عمیقاً حول Ableton Live شکل گرفته و یکپارچگی آن با این نرم‌افزار تقریباً بی‌نقص است؛ از ناوبری دقیق گرفته تا کنترل مستقیم دستگاه‌ها. با این حال دستگاه محدود به Ableton نیست و با Logic Pro و Reason هم ادغام کامل دارد، و از طریق پروتکل HUI با DAWهایی مثل Studio One، Cubase و Pro Tools هم بلافاصله پس از اتصال قابل استفاده است. همچنین سازگاری با استاندارد NKS شرکت Native Instruments هم به این کنترلر اضافه شده که ارتباط روان‌تری با نرم‌افزارهای این شرکت فراهم می‌کند.

قابلیت Custom Mode هم از طریق نرم‌افزار Novation Components در دسترس است و اجازه می‌دهد چهار حالت سفارشی برای نگاشت دستگیره‌ها و پدها روی نرم‌افزارها یا سخت‌افزارهای دیگر تعریف کنید.

بسته‌ی نرم‌افزاری همراه

نویشن معمولاً بسته‌ی نرم‌افزاری سخاوتمندانه‌ای همراه محصولاتش عرضه می‌کند و Launchkey 37 MK3 هم از این قاعده مستثنا نیست. در کنار نسخه‌ی Lite نرم‌افزار Ableton Live، مجموعه‌ای از پلاگین‌ها از برندهایی مثل Native Instruments، XLN Audio و AAS نیز به‌صورت رایگان یا با تخفیف قابل دریافت است. ارزش این بسته‌ی نرم‌افزاری برای بسیاری از کاربران، به‌تنهایی نزدیک به قیمت خود دستگاه است و برای کسانی که تازه‌کار هستند یا می‌خواهند کتابخانه‌ی پلاگین‌هایشان را گسترش دهند، مزیت بزرگی محسوب می‌شود.

اتصالات

پشت دستگاه شامل خروجی میدی پنج‌پین، ورودی پدال ساستین (جک ۱/۴ اینچ) و پورت USB-B است. این کنترلر با برق USB کار می‌کند و نیازی به آداپتور جداگانه ندارد که همین موضوع حمل‌ونقل آن را ساده‌تر می‌کند. یک شیار Kensington هم برای ایمن‌سازی فیزیکی دستگاه در نظر گرفته شده است.

نکات مثبت و منفی

نقاط قوت:

• یکپارچگی بسیار خوب با Ableton Live و پشتیبانی گسترده از سایر DAWها
• حالت‌های Scale، Chord و Arpeggiator که واقعاً به روند خلق ایده کمک می‌کنند
• کیفیت ساخت مطمئن با وجود بدنه‌ی پلاستیکی
• بسته‌ی نرم‌افزاری ارزشمند همراه دستگاه
• امکان کار مستقل از کامپیوتر از طریق خروجی میدی

نقاط قابل بهبود:

• صفحه‌ی نمایش کوچک است و ممکن است برای برخی کاربران محدودکننده باشد
• دستگیره‌ها بی‌نهایت‌چرخ (endless encoder) نیستند
• فاقد قابلیت آفترتاچ
• در مدل ۳۷ کلیدی، فیدر کاناله وجود ندارد (این ویژگی فقط در مدل‌های بزرگ‌تر است)

جمع‌بندی

Launchkey 37 MK3 نمونه‌ی خوبی از تعادل بین اندازه، امکانات و قیمت است. برای کسانی که فضای کمی در استودیو دارند یا به‌دنبال کنترلری قابل‌حمل برای اجرای زنده هستند اما نمی‌خواهند از ویژگی‌های خلاقانه بگذرند، این مدل انتخاب بسیار منطقی‌ای است. اگر کلیدهای وزن‌دار یا فیدرهای فیزیکی برایتان ضروری است، شاید لازم باشد سراغ مدل‌های دیگر بروید؛ اما اگر ترکیب انعطاف‌پذیری، حجم مناسب و ارزش خرید مهم‌ترین اولویت‌هایتان است، Launchkey 37 MK3 گزینه‌ای است که به‌سختی می‌توان از آن گذشت.